"انگیزه" و "عرق ملی" به عمق و اثربخشی تاریخ شفاهی کمک می کند.

به گزارش روابط عمومی حوزه هنری قم، هشتمین جلسه از سلسله کارگاه­های آموزشی تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی و دفاع مقدس، عصر سه‌شنبه 26 شهریور ماه 1398 با حضور حجت الاسلام و المسلمین محمدمهدی بهداروند و جمعی از محققین و نویسندگان حوزه تاریخ شفاهی در سالن اجتماعات حوزه هنری قم برگزار شد.

رئیس کمیته تاریخ شفاهی و خاطره­‌نگاری طلاب در ابتدای جلسه به تفاوت تاریخ شفاهی و خاطرات شفاهی اشاره کرد و گفت: «در ثبت تاریخ شفاهی نویسنده حق هیچ­گونه دخل و تصرفی ندارد؛ بزرگترین حق تصرف او گویا کردن اشخاص و اماکن موجود در خاطرات است. اما در نگارش خاطرات شفاهی دست نویسنده بازتر است و می­تواند تا جایی که به خاطرات خدشه وارد نشود در آن دخل و تصرف ادبی داشته‌باشد.»

نویسنده کتاب "زندان الرشید" و برگزیده هفتمین جایزه جلال آل احمد اظهار کرد: «برای ورود به حوزه تاریخ شفاهی دو موضوع مهم باید مورد توجه قرار گیرد؛ یکی اطلاع از ضرورت پرداختن به این حوزه و دیگری شناخت درست از خاطرات شفاهی.»

وی ادامه داد: «باید دانست که خاطرات شفاهی، بیان حوادث گذشته از زبان افرادی است که در آن حادثه حضور داشته­اند. خاطره­گویی از جانب افرادی که صرفا با مطالعه و یا شنیده­ها در خصوص وقایع به آگاهی رسیده­اند آفت تاریخ شفاهی شده‌است.»

حجت الاسلام والمسلمین بهداروند در خصوص موازی­کاری­هایی که گریبان­گیر تاریخ شفاهی شده­است گفت: «اینکه ثبت تاریخ شفاهی از سوی نهادهای متعدد، ده­ها متولی پیدا کرده، نشان از آن دارد که هیچ متولی و صاحبی ندارد! اما به جرات می‌توان گفت که تاکنون بهترین جایی که زیبا، منطقی، متقن و اصولی در این زمینه کار کرده، حوزه هنری است. تقریظ­های متعدد رهبری بر آثار این سازمان نیز نشان از کیفیت بالای آن­ها دارد.»

نویسنده کتاب "آسمان نزدیک است" در ادامه، به بیان کلیاتی راجع به مراحل سه گانه - قبل از مصاحبه، در زمان مصاحبه و پس از مصاحبه در خصوص تولید یک اثرِ تاریخ شفاهی پرداخت و گفت: «در کنار همه­ی این نکات تخصصی، دو موضوع مهمِ "انگیزه" و "عرق ملی یا احساس تکلیف" است که به عمق و اثربخشی کارهای تاریخ شفاهی کمک می­کند.»

در دوره مبانی تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی و دفاع مقدس که به همت واحد فرهنگ و مطالعات پایداری حوزه هنری قم برگزار می‌شود، با حضور اساتید شناخته شده این عرصه به موضوعاتی از قبیل سوژه یابی، تکنیک‌های مصاحبه، شناخت گونه‌های نوشتاری، تدوین و تنظیم خاطرات، روایت اسارت و ... پرداخته می‌شود.